Co nieco o formie „zauczestniczyć”
Chciałam zapytać, jaki jest stosunek specjalistów do formy "zauczestniczyć". Ja się zdziwiłam, gdy się z nią zetknęłam. Szanowna Pani, Pani zdziwienie wydaje się naturalne – forma zauczestniczyć jest bardzo rzadka i, co więcej, w zasadzie trudno mówić o tym, by była jakkolwiek przyjęta przez uzus. Widzę tę formę raczej jako przykład doraźnej innowacji słowotwórczej, powstałej pod wpływem prefiksu za- , który często tworzy formy dokonane (np. pisać – zapisać, kręcić – zakręci

Maria Doroszczak
„Umieć w coś” – internetowy żart czy przyjęta przez uzus konstrukcja językowa?
Rodzina mi wyjaśniła, że "umieć w coś" to taki językowy żarcik internetowy. Ale ta konstrukcja staje się coraz częstsza i chyba wykracza poza ramy żarciku. Co na to fachowcy od języka? Szanowna Pani, rzeczywiście forma umieć w coś ma swój początek w przestrzeni internetowej. Została nawet zgłoszona do plebiscytu Młodzieżowe Słowo Roku 2017, a specjaliści skomentowali ją jako nowy model składniowy. Tradycyjnie czasownik umieć łączy się z bezokolicznikiem ( umieć coś zrobić )

Maria Doroszczak
O interpunkcji w nieoczywistym zdaniu
Czy prawidłowo wstawiono przecinki w zdaniu: Pewnego zimowego poranka, wstałam, jak zwykle, przygotowałam się do pracy. Dzień dobry, w tym zdaniu na pewno należy zrezygnować z przecinka przed wstałam . Opcje widzę trzy: 1) Pewnego zimowego poranka wstałam , jak zwykle , przygotowałam się do pracy. 2) Pewnego zimowego poranka wstałam jak zwykle , przygotowałam się do pracy. 3) Pewnego zimowego poranka wstałam , jak zwykle przygotowałam się do pracy. Wybór prawidłowej opcj

Maria Doroszczak
O przecinkach po członach inicjalnych w zdaniu
Szanowni Państwo, uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytanie. Czy przecinki po wyrażeniach „dlatego" oraz „stąd" powinny pojawić się we wskazanych kontekstach? Zdania zostały wymyślone na potrzeby unaocznienia mojego problemu interpunkcyjnego. Zdaję sobie sprawę, że po członach inicjalnych, do których należą "stąd" oraz "dlatego", przecinków raczej nie stawiamy, czy jednak zasadę tę należy stosować bezwzględnie (nawet jeśli po spójniku występującym w pozyc

Maria Doroszczak
Mieszkaniec Indii... czyli kto?
Dzień dobry/dobry wieczór. Chciałem zapytać się, jak nazywamy obywatela Indii poprawnie? Pośród poradników językowych znalazłem dość popularną nazwę: Hindusi, choć oznacza ona obywatela wyznającego hinduizm. Odnalazłem także słowo Indus - I tu mam dylemat, bo jeden słownik podaje, że to słowo jest przestarzałe, a drugie, iż od początku XXI wieku za obowiązujące określenia obywatela Indii. I właśnie dlatego chciałbym zapytać, jak powinno się ich poprawnie nazywać. Pozdrawiam D

Maria Doroszczak
Jaką literą zapiszemy skrót od wyrazu „osiedle” w nazwie własnej – obiekcie przestrzeni publicznej?
Dzień dobry! Po reformie zapisujemy Osiedle dużą literą. A co ze skrótem? Też dużą? Zatem Os. Na Lotnisku czy os. Na Lotnisku? Z poważaniem Dzień dobry! Tak, jeśli wyraz osiedle wchodzi w skład nazwy obiektu przestrzeni publicznej i rozpoczyna nazwę własną, zapisujemy go dużą literą – zarówno w pełnym brzmieniu, jak i w skrócie. Z serdecznymi pozdrowieniami Maria Doroszczak

Maria Doroszczak
Słowo o przymiotniku „unikalny” – czy podlega stopniowaniu?
Szanowni Państwo, zwracam się z uprzejmą prośbą o stanowisko w kwestii stopniowania przymiotnika „unikalny". W tradycyjnym ujęciu znaczeniowym przymiotnik ten oznacza „jedyny w swoim rodzaju", co sugerowałoby brak możliwości stopniowania (por. konstrukcje typu „bardziej unikalny", „najbardziej unikalny"). Jednocześnie w praktyce językowej, zarówno w tekstach publicystycznych, jak i w języku potocznym, formy stopniowane pojawiają się coraz częściej i bywają uzasadniane przesun

Alina Naruszewicz-Duchlińska
Odmiana dwuczłonowej nazwy: Fotoklub Rzeczypospolitej Polskiej Stowarzyszenie Twórców
Szanowni Państwo! Bardzo proszę o poradę jak poprawnie powinno się odmieniać dwuczłonową nazwę: Fotoklub Rzeczypospolitej Polskiej Stowarzyszenie Twórców? Czy np. w dopełniaczu formę odmienianą ma tylko pierwszy, czy oba człony? Należę do Fotoklubu Reczypospolitej Polskiej Stowarzyszenie Twórców czy należę do Fotoklubu Reczypospolitej Polskiej Stowarzyszenia Twórców? Z poważaniem Szanowny Panie Doktorze, dziękuję za ciekawe pytanie. Język polski jest fleksyjny, więc nie obawi

Alina Naruszewicz-Duchlińska
Liczba mnoga od „roku szkolnego”
Jak w liczbie mnogiej będzie "rok szkolny"? Pewnie lata... Z góry dziękuję za odpowiedź. Dzień dobry, ma Pani rację – używa się formy „lata szkolne”, dość wygodnej w odniesieniu do dłuższych okresów, bo można np. napisać, że w latach szkolnych 2022-2026 zorganizowano 15 koncertów, zamiast wymieniać pojedyncze roczniki. To sformułowanie funkcjonuje także w tytułach, np. wydanej w 1900 roku uroczej książeczki autorstwa Witolda Nowodworskiego „Lata szkolne Jana Zamoyskiego”, d

Alina Naruszewicz-Duchlińska
Homonimia czy polisemia? O wyrazie „elektryk”
Czy wyraz „elektryk" używany w znaczeniach zawód oraz pojazd elektryczny należy uznać za przykład polisemii, czy homonimii? Proszę o krótkie uzasadnienie językoznawcze. Dzień dobry, wyraz elektryk odnoszący się do wykonawcy zawodu i samochodu to przykład polisemii, czyli zjawiska polegającego na poszerzaniu znaczeń jednego wyrazu. Formy polisemiczne pochodzą z jednego źródła i są ze sobą powiązane znaczeniowo. W przypadku homonimii mamy do czynienia z wyrazami, które brzmią t

Alina Naruszewicz-Duchlińska

